Konutların
yapım şekilleri, babadan görüldüğü gibi yıllardır devam edegelmiştir.
Bu tip yapılarda, dikdörtgen biçiminde olan evin alt kısmına açılan
kapıdan hayvanlar ahıra girerler. Burası evin alt gözüdür. Ev halkı,
üst göze yanlardan açılan iki adet kapıdan içeri girerler. Burası,
oturulan bölümdür. Eve ilk girildiğinde, mutfağa girilir. Mutfağın
alt tabanı eskiden toprak iken bugün beton olarak kaplanmaktadır.
Ahırın üstü, kalın tahtalarla(dökme) kaplıdır. Tahtalarla kaplanmış
olan bu bölüm üzerine evin taban genişliğine göre odalar bölünür.
Genellikle oda sayısı, iki, nadiren üçtür. Odaların bölmesi de, yine
tahtalarla yapılır ki, buna da “dizme” denir. Bu odaların önünde,
mutfağa dahil olmak üzere bir miktar tahta düzlük bırakılır. Buraya
“tahta üstü” denir. Bu kısım, yemek sonrası istirahat, toplu namaz
kılma gibi ihtiyaçlar için kullanılır. Odaların girişi mutfaktandır.
Eski tip evlerin çoğunda, tuvalet dışarıdadır. Eski evlerde ‘banyo’
adı ile ayrı bir bölüme rastlamak mümkün değildir. Tuvaleti içeride
olan evler varsa da, sayısı pek fazla bir yekün tutmaz. Ancak yeni
yapılan evler, tamamen şehir mimarisine ve bütün ihtiyaçlara uygun
nitelikte
yapılmaktadır.
KB-Eski tip bir köy evi ile çok katlı bir köy
evi(!) yanyana.. |
Geyikli’de
Evler/Meskenler
Geyikli’de
evler, Karadeniz Bölgesi’nin özelliğine ve arazi şartlarına göre
dağınık olarak yerleşmiştir.
Dünü: Daha ziyade evler, su yakınlarına, sel, çığ gibi fetlerden
korunabilecek yerlere yapılmıştır. Evlerin duvarları 80cm. kalınlığında
taş ve arasında kullanılan çamurdan yapılmıştır. Duvarlar, kalın
ve penceresizdir. Olanların pencereleri de 30cm.x40cm. ebatındadır.
Duvardan duvara uzunlamasına ortadan kalın bir ağaç(kiriş) geçirilmiş,
onun da tam ortasına kayık zenciri gibi zencir asılmış, bu zencirin
ucuna iki çengel takılmıştır. Evlerin üzeri merteklenmiş, cablama
çakılarak hartama ile kapatılmıştır. Ancak üzerine pencere görevi
yapan bir iki baca konmuştur.
Bacayı açıp-kapamaya yarayan bir de baca değneği(sırığı) yapılmıştır.
Ateş ortada açıkta yanar, zencir tam ateşin ortasındadır. Kulpu
olan kaplar ile yapılan yemek vs. zencire takılarak pişirilir; tencere
gibi kulpu olmayanlar, üç ayaklı sacayağının(sacêk) üzerine konularak
yemek pişirilir. Ortada yanan ateşin isinden bütün kapların dışı
katran ve is olur, ama sağlığa zararlı olmaz. Geyikli’de “hane”
olabilmek için böyle bir evin hemen yanına “tekir”, onun yanına
da “tam” yapmış olmak gerekmektedir.
AG -'Çatı çatma'. |
Bugünü:
Artık evler arabayolunun gelmesiyle değişti; eski evler yıkıldı;planlı,
usulüne uygun, kullanışlı yapılmaya başlandı. Bugün üç-dört-beş
katlı betonarme evler yapılmaktadır. Ancak eski model evler hala
yer yer geçerliliğini muhafaza etmektedir.
Eski Tip Evlerde Kullanılan Yapı Malzemesi
Duvar: Taş ve çamurdur.
Çatı: Tavan, tahtadan; çatı, kereste ile döşeli ve üzeri
‘hartama’ veya teneke ile kaplıdır. Çatıda eskiden kullanılan ‘hartama’
ve tenekenin yerini bugün çinko almıştır. (Hartama:Kara çam ağacından
ince olarak kesilen parçaların her biri.)
Yeni tip evler, tamamen betonarmedir.
Evlerin Bölümleri: Mutfak, ahır, odalar, tuvalet, banyo evin bölümleridir.
Tuvalet, eski evlerin çoğunda dışarıda, az bir kesiminde de içeridedir.
Banyo, hemen hemen her eve girmiştir. Evlerde oda sayısı en az iki,
yeni tip evlerde ise 3-4 tanedir. Ahırlar, eski tip evlerde evin
en alt bölümünde, yeni evlerin ise dışında veya bitişiğindedir.
Yeni tip evlerin mutfağı birinci katta, yine banyo ve wc de alt
kattadır. Bir merdivenle ikinci kata çıkılır. İkinci katta da odalar
bulunur.
Evlerin Dışarıdan Görünüşü
AG-Bir köy evi(Orta dönem). |
Alt
önde bir kapı vardır. Bu kapıdan mutfak ve oturma odasına girilir.
Bu kapının sağında veya solundaki pencereler, ışıklanmaya elverişlidir.
Duvar, sıva ve badanalıdır. Çatı, eğik olarak çatılmış olup dört
tarafa da eğimi vardır; üzeri çinko veya teneke ile örtülüdür(hartama
örtüsüne bugün rastlanmaz).
|
